ibonreads

Badyet para sa 2011, pagtitipid para sa bayad-utang

In Filipino, Media Release on September 2, 2010 at 5:23 am

Balitang IBON | 28 Agosto 2010 | Kalakhan sa pagtaas na ito ay dahil sa malaking PhP 80.9 bilyong pagtaas sa bayad sa interes sa utang sa PhP 357.1 bilyon.

Tinawag ng grupo sa pananaliksik na IBON ang panukalang 2011 National Government (NG) badyet na isinumite sa Kongreso bilang badyet sa pagtitipid upang patuloy na makapagbayad-utang. Idinagdag rin nito na ang mungkahing badyet ay hindi tugma sa pangmatagalang pag-unlad pang-ekonomya at panlipunan.

Ang PhP 1.645-bilyong NG badyet para sa 2011 ay pagtaas nang PhP 104.4-bilyon o 6.8% mula sa mungkahing badyet para sa 2010. Ngunit kalakhan ng pagtaas na ito ay dahil sa malaking PhP 80.9 bilyong pagtaas sa bayad sa interes sa utang sa PhP 357.1 bilyon. Ito ang pinakamalaking absolutong pagtaas sa bayad sa interes sa kasaysayan ng bansa at, sa 29.2% pagtaas mula sa nakaraang taon, ay ang pangalawang pinakamalaking porsyentong pagtaas pagkatapos ng 32.6% paglago noong 2000. Ang gubyerno ay nagmumungkahing bayaran ito sa pamamagitan ng pag-atras sa mga responsibilidad nito sa mga susing erya.

Pinuna ng IBON na may malaking pagbagsak sa badyet para sa serbisyong pangekonomya na bumagsak nang 9.5% mula PhP 398.8 bilyon noong 2010 papuntang PhP 361.1 bilyon nitong 2011. Ang pagliit ng badyet ay malaki sa mga sektor ng: agrikultura at repormang agraryo (bumagsak nang PhP 23.1 bilyon o 26.0%), komunikasyon, kalsada at iba pang transportasyon (PhP 7.9 bilyon o 5.2%), pagpapaunlad ng mapagkukunan ng tubig at pagkontrol sa baha (PhP 4 bilyon o 21.4%), at kuryente at enerhiya (PhP 3.4 bilyon o 65.5%). Kagimba-gimbalang nililikha nito ang katwiran para isapribado ang mga kritikal na pampublikong imprastruktura, kahit pa ang paghina ng pakikisangkot rito ng gubyerno ay nagpapahina rin sa kapasidad nito na mangasiwa.

Sa serbisyong panlipunan, ang kulang na ngang badyet sa kalusugan ay lalo pang bumagsak nang 3.5% mula PhP 40 bilyon papuntang PhP 39.6 bilyon. Ni hindi naabot ng gubyerno ang parehong antas ng tunay na gastos kada tao sa kalusugan na umabot sa rurok noong 1997. Ang badyet naman sa pabahay ay hindi nagbago sa mahinang PhP 273-milyong dagdag sa badyet papuntang PhP 5.7 bilyon. Gayunman, may PhP 31.1 bilyon o 12.9% pagtaas sa badyet sa edukasyon na umano’y para sa pagtatag ng mga lubos na kinakailangang bagong klasrum at paghirang ng mga karagdagang titser.

Subalit sa kabila ng pagtitipid nakatatagpo pa rin ang gubyerno ng pondo para maglunsad ng digma – ang badyet ng Armed Forces of the Philippines (AFP), na naakusahan ng malulubhang paglabag sa karapatang-tao, ay tumaas nang PhP 10 bilyon o 17.9% patungong  PhP 65.8 bilyon ngayong 2011. Posible ring bahagi ng malaki ring PhP 6.6-bilyon o 13.2%-pagtaas sa badyet para sa Philippine National Police (PNP) ay napupunta sa mga pwersa nitong kalahok sa kontra-insurhensya.

Isinangkalan na ng gubyerno ang krisis pampinansya – habang binabanggit ang limitasyon sa kita – bilang palusot na isantabi ang mas malalaking responsibilidad nito sa paggamit sa pambansang badyet, kabilang ang iba pang kagamitang pampatakaran, upang imaneho ang pag-unlad panlipunan at pangekonomya ng bansa. Subalit posible ring umpisahan na nito ang pagsasalugar ng progresibong sistema sa pagkolekta na nagbubuwis sa may mas malaking kakayahang magbayad at ibaling naman ang gastos sa mga mas nangangailangan. Sa kawalan nito, patuloy na lalaki ang utang nito at ang badyet ay mabibigo sa pagtugon sa mga tunay na kagyat at pangmatagalang pangangailangan ng mamamayan.###

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: